De Guatemalteekse draad ...

De Guatemalteekse draad weer oppikken

Maandag 26 maart kwam ik na een goeie 18 uur vliegen verspreid over 3 verschillende vliegtuigen weer aan in Guatemala. De Guatemalteekse draad weer oppakken was vrij makkelijk … de eerste week in het land, de hoofdstad, was representatief voor de vorige 8 maanden: onverwachte gebeurtenissen, toffe ontmoetingen en soms een chaotisch leven. Ik kon opnieuw genieten van de gastvrijheid van Nadine en met haar kon ik weer van gedachten wisselen over mijn onderzoek. Iets waar ik steeds weer van op kijk is de enthousiaste medewerking van iedereen die ik hier ontmoet: de directeur van de Asociación de Antropologos Forense de Guatemala (Associatie van de forensisch antropologen van Guatemala) overhandigde me zonder problemen enkele pakkende foto’s van opgravingen die zij hebben verricht in de Q’eqchi’ regio. Foto’s die ik deze zaterdag ga tonen aan de groep van Fons, want met hen ga ik een visuele/versie maken van het boek dat Fons samen met hen heeft geschreven over het leven in de bergen van 20 verschillende gemeenschappen tijdens de burgeroorlog.



Carlos Fredy Ochoa, een senior Guatemalteekse onderzoeker, had me reeds voor mijn vertrek naar België zijn diensten aangeboden bij het etnolinguïstisch onderzoek. Een hulp die goud waard is! En dan te weten dat binnen de Belgische academische wereld het eilanddenken – en handelen schering en inslag is … pfff … iets waarvan ik het op mijn heupen krijg! De Latino-onderzoekers waarmee ik totnogtoe in contact ben gekomen hebben duidelijk een andere mentaliteit.


Tijdens de dagen in de hoofdstad zijn we samen een goeie Guatemalteekse koffie gaan drinken en zo werd door hem uitgenodigd om samen naar de derde Continentale Topontmoeting van Inheemse Volkeren en Nationaliteiten van Abya Ayala te gaan. De internationale meeting die vier dagen duurde en wij gingen die voorlaatste dag eens polshoogte nemen.

Het leuke was dat die meeting doorging aan de Maya ruïnes van Iximché (bij Tecpan), waaraan Bush nog maar net een goeie week ervoor ook bezoek had gebracht. Na het bezoek van Bush werden de Maya ruïnes ritueel gereinigd door enkele Maya spirituele gidsen. Zijn bezoek aan het land had toch wel wat tegenwind, vooral vanuit de inheemse bevolking die hem voor moordenaar en genocidair uitscholden. En reiniging was dus wel op zijn plaats.

Die dag dat wij er waren, samen met een goeie 1000 anderen, waren het vooral plenaire sessies. De inhoudelijk subgroepen waren al voorbij. Op zich was ik wel wat teleurgesteld: er werd veel in de ‘lucht’ gebabbeld, in die zin dat iedereen verkondigde dat er van alles moest veranderen in het continent … maar geen één gaf duidelijke en concrete voorstellen rond het ‘hoe’.
Op een bepaald moment kreeg elk land, en dat waren er zo’n 24, 3 minuten de tijd om concrete suggesties te doen voor de eindtekst van de internationale meeting en het grappige was dat het aantal fotografen toenam naarmate de vertegenwoordiger die het woord nam uitgesproken inheemse kledij droeg. De Ashanika (bruin katoenen kleed en een kroon met een grote pluim) uit Peru oogstte veel succes bij de fotografen!


Dat tafereel bevestigde voor mij het stereotiep dat leeft bij de buitenwereld: inheemsen zijn van die mensen die écht nog in van die traditionele kleren rondlopen… mensen die moedwillig de moderniteit aan zich voorbij hebben laten gaan ... en dus een obstakel vormen voor de ontwikkeling van het eigen land. Tja …


De vrijdag vertrok ik weer richting Cobán en de 5 uur durende rit gaf me een aangenaam gevoel. Het gevoel dat ik weer ‘thuis’ kwam. En zoals ik had gehoopt, lag mijn appartementje er mooi en vredig bij. Doña Christina had goed haar werk gedaan en ik hoorde van de buur dat Mario elke dag was komen werken. Iedereen die ik hier in Guatemala kende, had zich zorgen gemaakt over het feit dat ik twee mensen in mijn huis liet terwijl ik zelf al die tijd afwezig was. Soms moet en mag je ook wel eens vertrouwen hebben in je medemens ….

Ik heb wel pech!
Jammer genoeg heeft de gemeente twee weken geleden beslist om de rijrichting van de urbane bussen te veranderen en nu rijden ze allemaal door mijn straat. Ik had al vaak het gevoel dat - door het enkel glas en de slechte isolatie - de straat door mijn appartement liep, nu heb ik soms het gevoel dat ik overreden word! Maar bon, dat zal ik wel gewend worden zeker?

En de week erop, namelijk heilige week beloofde ook al niet veel goeds. Doordat ik in de Avenida del Calvario woon zullen er met schering en inslag Jesusen en Maria’s passeren met de nodige bombastische processiemuziek.
Maar daarover meer een dezer.

Ondertussen heb ik mezelf noodgedwongen tot Hightech-specialiste moeten omvormen. Digitale opnameapparatuur – van foto, film tot audio – kent geen geheimen meer voor me. Tijdens de ceremonies van november had Eva gefilmd, maar ik kreeg dat filmpje maar niet overzet op mijn computer. Gelukkig wist iemand in de Fnac raadt en zo staat na wat gefoefel dat filmpje op mijn computer. Maar bij mijn aankomst werd ik geconfronteerd met een virus op de computer van Mario. Door met zijn usb-stick naar een internetcafé te gaan om de documenten naar mij door te mailen, had een virus die tweede computer geïnfecteerd. Alle documenten waren geïnfecteerd – dus ook al zijn werk van de maand dat ik afwezig was – en die verdwenen soms en doken dan weer op op een andere plaats. Na veel omwegen heb ik de documenten kunnen recuperen! Oeefff… En zo weet ik ook weer hoe verschillende virusscanners werken!

Een mens leert altijd bij hé.

Ik probeer morgen nog de foto’s van de Santa Semana op mijn weblog te plaatsen, want anders vertel ik letterlijk vijgen na Pasen
Ciao Ciao
Lieselotte